AN SINH XÃ HỘI - GIẢM ĐÁP THẮC MẮC VỀ TIỀN HƯU DƯỠNG TẠI HOA KỲ.
AN SINH XÃ HỘI:
GIẢI ÐÁP THẮC MẮC
Ts. Nguyễn Trọng Liệu:
1/- HỎI: Tôi về hưu khi 62 tuổi, lương hưu $1,200. Ði du lịch nhiều nơi không còn tiền đi thêm nữa. Nay thấy ở nhà dễ bị buồn chán, tôi muốn đi làm lại, tiền hưu của tôi sẽ bị khấu trừ ra sao?
ÐÁP: Năm
2004, theo luật định, những người tuổi từ 62 đến 64, có thể đi làm tới mức $970
một tháng và $11,640 một năm, tiền hưu không bị trừ một xu nhỏ. Chỉ khi nào làm
mỗi tháng kiếm được $972 tức là trội thêm $2 thì tháng đó bị trừ $1 tiền hưu
hay trong suốt năm kiếm được tất cả $11,642 thì tiền hưu tòan niênbị trừ có $1.
Trong
trường hợp của ông, giả dụ ông kiếm được việc làm lương tháng là $900. Năm
2004, ông có thể kiếm được tới mức $970 và nay nếu ông chỉ kiếm được
#900, ông vẫn lãnh đủ $1,200 tiền hưu. Do đó lợi tức tổng cộng của ông là
$1,200 + $900 = $2,100
Vài
tháng sau, lương ông được tăng lên tới #1,000. Lấy $1000 - $970 = $30. Tiền hưu
tháng đó chỉ bị trừ $15, nên tiền hưu là $1,200 - $15 = $1,185. Lợi
tức tháng đó là: $1,185 + $1,000 = $2, 185.
2/- HỎI: Tôi
sinh ngày 1-6-1939. Ðúng 65 tuổi và 4 tháng vào ngày 1-8-2004 là tuổi hồi hưu
thực thụ. Tôi tiếp tục làm việc, lương tháng $3,000.. Tôi xin hưởng tiền hưu
trước khi đến tuổi hồi hưu thực thụ. Trong trường hợp này tiền hưu của tôi sẽ
bị trừ ra sao? Khi nào thì tôi được lãnh đủ tiền hưu?
ÐÁP: Năm
2004 theo luật quy định những người xấp xỉ tuổi hồi hưu thực
thụ (trên 65 tuổi) mà con đi làm với mức lương tối đa là $31,080 một
năm hay $2,59 một tháng thì vẫn lãnh đủ tiền hưu.
Ông tới tuổi hồi hưu ngày 1 tháng 7 năm 2004 và đã làm việc 7 tháng, mỗi tháng $3,000. Trong 7 tháng làm việc ông đã kiếm được: $3,000 X 7 = $21,000. Theo luật ông chỉ làm tới mức: $2,590 = $18, 130. Như vậy ông đã làm trội: $21,000 - $18,130 = $2,870 . Tiền hưu của ông chỉ bị trừ 1/3 (cứ $3 trừ $1) của $2,870 tức $956. Giả dụ tiền hưu của ông là $1,000 một tháng, 7 tháng tiền hưu là $7,000. Tiền hưu của ông còn: $7,000 - $956 = $6044.
Bắt
đầu từ tháng 8, ông lãnh đủ tiền hưu $1,000 và tiền đi làm kiếm được không còn
ảnh hưởng đến tiền hưu của ông nữa.
3/- HỎI: Tôi
đi làm ở Mỹ đủ 40 tam cá nguyệt (quarters), đã nhập quốc tịch và đang hưởng
tiền hưu, tôi muốn trở về Việt Nam để sống, tiền hưu của tôi có được
gửi về Việt Nam cho tôi không?
ÐÁP: Theo
luật lệ hiện hành, các công dân Hoa Kỳ có thể lãnh tiền hưu thuộc quỹ an sinh
xã hội bất cứ tại nơi nào trên thế giới, với điều kiện là phải khai báo khi nào
có sự thay đổi địa chỉ.
Tuy nhiên người có quốc tịch Hoa Kỳ thuộc các nước như Việt, Miên, Lào, Cuba, Bắc Hàn và một vài nước thuộc khối Nga Sô cũ, cho đến nay chỉ được lãnh tiền hưu tối đa 6 tháng trong thời gian thăm quê cũ với tư cách là khách du lịch (tourist). Tiền hưu được ký thác vào một chương mục ngân hàng tại Hoa Kỳ trong 6 tháng. Sau 6 tháng, nếu ông còn ở Việt Nam, tiền hưu sẽ bị ngưng gửi vào ngân hàng cho đến khi ông trở lại Hoa Kỳ với địa chỉ tại Hoa Kỳ.
4/- HỎI: Chồng
tôi tạ thế ngày 25 tháng 2 năm 2003. Ngày 3 tháng 3 năm 2003 tôi nhận được một
ngân phiếu hưu bổng hàng tháng của chồng tôi. Tôi có quyền giữ lại tấm ngân
phiếu đó không?
ÐÁP: Không.
Vì theo luật lệ hiện hành, những người lãnh tiền hưu, tiền bệnh thường nhận
được ngân phiếu vào ngày Mùng 3 mỗi tháng, Tấm ngân phiếu nhận ngày 3 tháng 3
năm 2003 là tiền hưu của tháng 2. Ôngnhà tạ thế vào ngày 25 tháng 2, như vậy là
ông chưa sống đủ tháng đó. Tháng 2 có 28 ngày, ông phải tạ thế vào lúc 12 giờ
01 phút ngày 1 tháng 3 năm 2003, thì bà mới được quyềngiữ tấm ngân phiếu đó .
Tuy bà phải trả tấm ngân phiếu này, nhưng bà lại được hưởng thêm một số quyền
lợi sau đây:
1.- Bà
xuất trình giấy khai tử của ông nhà để lãnh số tiền $255 là tiền để
mai táng ông mà luật gọi là tiền tử tuất (death lump sum benefit)
2.- Nếu
tiền hưu hiện thời của bà là 50% của ông nhà, giả dụ là $500, tiền hưu của bà
sẽ là $1,000 mỗi tháng cho các tháng tới.
5/- HỎI: Tôi sinh năm 1950, tới Mỹ năm 1988, đi làm đầu năm 1989. Ngày 2 tháng 3 năm 2003 bị té sỉu trong khi làm việc vì bị tức ngực, Xe hồng thập tự đưa tôi vào bệnh viện cấp cứu và tôi phải nghỉ việc ngay ngày hôm sau. Câu hỏi được đặt ra là tôi có thể xin cấp tiền bệnh hay không vìhàng tuần tôi có đóng tiền thuế an sinh xã hội FICA (Federal Insurance Contribution Act)?
ÐÁP: Theo
luật hiện hành, muốn được hưởng tiền bệnh tức tiền hưu bệnh (Disability
Insurance Benefits), người bệnh cần hội đủ các điều kiện sau:
1.- Phải
làm đủ số tam cá nguyệt theo năm sinh và năm ngã bệnh, Trường hợp của bạn sinh
năm 1950 và ngã bệnh năm 2003, bạn có thể áp dụng công thức sau đây để tình ra:
Lấy
2003 – (1950 + 22) = 31 tam cá nguyệt. Bạn đi làm đều đặn từ đầu năm 1989 đến
năm 2003 tức 13 năm, bạn đã làm được 52 tam cá nguyệt. Như vậy là bạn đã hội đủ
điều kiện 1.
2.- Trong
10 năm qua, tức từ năm 1993 đến 2003, bạn đã đi làm liên tục được 40 tam cá
nguyệt trong khi luật chỉ đòi hỏi có 20 mà thôi. Như vậy là bạb đã hội đủ điều
kiện 2.
3.- Luật
còn đòi hỏi bạnphải bị trọng bệnh trong thời gian một năm. Bạn mới bị bệnh ngày
2 tháng 3 năm 2003. Hơn nữa luật còn đòi hỏi thời gian chờ đợi 5 tháng tròn.
Nếu bạn bị bệng vào ngày 1 tháng 3, bạn phải chờ đợi đến ngày 1
tháng 8 mới hết thời gian chờ đợi. Nếu ngã bệnh vào ngày 2 tháng 3, bạn phải
đợi tới đầu tháng 9 mới hết thời gian chờ đợi. Vì vậy, bạn nên để đến đầu tháng
9 hãy nạp đơn xin tiền bệnh.
Trong
thời gian chờ đợi, bạn có thể xin tiền bảo hiểm nghề nghiệp (workers’
Compensation) vì bạn đã bị ngất sỉu trong khi làm việc. Theo luật hiện hành,
các chủ nhân phải mua bảo hiểm nghề nghiệp cho người làm công (employee) Bạn có
thể dùng tiền bảo hiểm để tạm sống trong khi chờ đợi tiền bệnh.
Theo
kinh nghiệm của tôi, bạn nộp đơn hồi đầu tháng 9 năm 2003, nếu bệnh đau tim còn
nặng, hồ sơ bệnh sẽ được chấp thuận vào tháng 3 năm 2004 tức bạn đã bị đau
trong một năm. Mặc dầu bạn đã chữa trị mà bệnh tim vẫn không thuyên giảm.
Việc
chấp thuận cho hưởng tiền bệnh còn tùy thuộc nhiều yếu tố khác như báo cáo của
y sĩ điều trị, trình độ học vấn, tuổi tác, kinh nghiệm nghề nghiệp.v.v...
Tiến
sĩ Nguyễn Trọng Liệu
(Trích Cẩm Nang 2004 về An Sinh Xã Hội)
Comments
Post a Comment