NỀN TƯ
PHÁP VÀ CÁC ĐỊNH CHẾ ĐẶC BIỆT CỦA VNCH
Ls.NGUYỄN VẠN BÌNH
(Với sự góp ý của Thẩm Phán
TRẦN AN BÀI , các Luật Sư NGÔ VĂN TIỆP và PHẠM NGỌC ANH)
Việt Nam Cộng Hòa trước biến cố 30-4-1975
là một quốc gia theo chế độ tự do, dân chủ pháp trị. Hiến Pháp ngày 26-10-1956
của nền Đệ Nhất Cộng Hòa dưới thời Tổng Thống Ngô Đình Diệm và Hiến Pháp ngày
18-3-1967 của nền Đệ Nhị Cộng Hòa dưới thời Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu đều qui
định tam quyền Lập Pháp, Hành Pháp và Tư Pháp phân lập và độc lập với nhau.
Lập
Pháp do Quốc Hội điều hành có nhiệm vụ làm luật. Hành Pháp do Tổng Thống và nội
các điều hành lo thi hành luật.Tư Pháp có hệ thống Tòa Án do các thẩm phán điều hành phân xử
những vụ vi phạm luật để bảo vệ an ninh trật tự quốc gia và quyền lợi của mọi
người dân.Tất cả ba ngành đều có chung mục đích là duy trì trật tự quốc gia và
phục vụ cho đất nước cùng toàn dân.
Trong bài viết nầy, chúng tôi chú trọng sự
tổ chức của nền Tư Pháp dưới thời VNCH.Việc tổ chức nầy có đôi chút khác biệt
giữa hai nền Đệ Nhất và Đệ Nhị Cộng Hòa.Dưới thời Đệ Nhất Cộng Hoà chưa có Tối
Cao Pháp Viện mà chỉ có Tòa Phá Án.Tại các tỉnh lỵ nhỏ, dưới nền Đệ Nhất Cộng
Hòa có Tòa Hòa Giải Rộng Quyền, tuy nhiệm vụ tương tựa như của Tòa Sơ Thẩm
Trong bài nầy, chúng tôi nói sơ quát
về nền Tư Pháp dưới thời Đệ Nhị Cộng Hòa
bao gồm hệ thống tổ chức các Tòa Án và thành phần nhân sự. Hy vọng qua bài viết
nầy, các cựu sinh viên Luật Khoa và các độc giả sẽ hiểu biết hơn về hệ thống Tư
Pháp của Miền Nam VN trước đây.VNCH được xem có một nền Tư Pháp tiến bộ trong
một thể chế dân chủ tự do, hoàn toàn khác
với nền Tư Pháp của chế độ Cộng Sản Việt Nam hiện nay, chỉ phục vụ cho
quyền lợi của đảng Cộng Sản Việt Nam.
Nền Tư Pháp của VNCH được đặt trên hai
nguyên tắc căn bản là: mọi người được bình đẳng trước pháp luật và sự độc lập
của thẩm phán xử án.
Hiến Pháp nền đệ II Cộng Hoà năm 1967 qui
định:
Quyền Tư Pháp độc lập được ủy
nhiệm cho Tối Cao Pháp Viện và được hành xử bởi các Thẩm Phán xử án.
Mọi Tòa Án phải do một đạo luật thiết lập
với một thành phần Thẩm Phán Xử Án,Thẩm Phán Công Tố chuyên nghiệp và theo một
thủ tục tôn trọng quyền biện hộ.
Thẩm
Phán Xử Án và Thẩm Phán Công Tố được phân nhiệm rõ rệt và có qui chế riêng
biệt.
Thẩm
Phán Xử Án quyết định theo lương tâm và pháp luật dưới sự kiểm soát của Tối Cao
Pháp Viện.
Thẩm
Phán Công Tố theo dõi sự áp dụng luật pháp để bảo vệ trật tự công cộng dưới sự
kiểm soát của Bộ Tư Pháp.
Tại quản hạt của mỗi Tòa Thượng
Thẩm bên cạnh có một Luật Sư Đoàn. VNCH có hai Tòa Thượng Thẩm Sài Gòn và Huế,
nên có hai Luật Sư Đoàn. Các luật sư thuộc Luật Sư Đoàn Sàigòn và Luật Sư Đoàn
Huế có nhiệm vụ biện hộ cho các thân chủ giúp cho nền công lý được thực thi.
I -TỔ CHỨC CÁC TOÀ ÁN
1-CƠ QUAN TÀI PHÁN TƯ PHÁP
1.1: TÒA VI CẢNH
Tòa
Vi Cảnh xét xử những vụ vi cảnh. Quyền công tố được giao cho chỉ huy trưởng
cảnh sát sở tại. Nếu trong quản hạt có nhiều Bộ chỉ huy cảnh sát, Chưởng Lý
sẽ chỉ định một Chỉ Huy Trưởng cảnh sát
đảm nhiệm chức vụ công tố. Tại những địa phương không có Tòa Vi Cảnh, các vụ vi
cảnh sẽ do Tòa Sơ Thẩm xét xử tại một phiên tòa riêng hay cùng chung với phiên
tòa tiểu hình. Trong phiên tòa nầy sẽ có
một Chánh Thẩm, một Phó Biện Lý và một Lục Sự.
Nếu
bị can chịu đóng tiền phạt điều đình theo đúng thời hạn thì công tố quyền sẽ bị
tiêu diệt. Nếu bị can không chịu đóng tiền phạt theo thời hạn, tòa vi cảnh sẽ
xét xử.
1.2: TÒA HOÀ GIẢI:
Tòa
Hòa Giải có tại các quận, phủ, huyện, đô thị hay tỉnh lỵ.Tại Tòa Hòa Giải có
một Thẩm Phán Hòa Giải và một Lục Sự. Tòa có thẩm quyền xét xử các vụ về dân sự
và thương sự. Về các vi phạm tiểu hình, thẩm phán hòa giải là cảnh sát tư pháp,
phải chuyển hồ sơ và bị can lên toà Sơ Thẩm.
Về
dân sự, cần phân biệt:
- Quyền tài phán phi tụng: hòa giải các
vụ tương tranh dân sự và thương sự bất cứ giá ngạch bao nhiêu.
- Quyền tài phán hữu tụng: hòa giải các
vụ tương tranh dân sự và thương sự có giá ngạch tài chánh nhỏ nhoi. Xử chung
thẩm, nếu giá ngạch vụ kiện không quá mười ngàn đồng (10.000$). Xử sơ thẩm nếu
giá ngạch vụ kiện không quá ba mươi ngàn đồng (30.000 $).
1.3: TÒA HÒA GIẢI RỘNG QUYỀN
Tòa Hòa Giải Rộng Quyền được thiết lập tại
các tỉnh lỵ nhỏ. Thẩm quyền xét xử như các Tòa Sơ Thẩm. Vì thiếu thẩm phán, nên
tại các Tòa Hòa Giải Rộng Quyền chỉ có một Thẩm Phán trực thuộc thẩm quyền của
Bộ Tư Pháp. Vị thẩm phán nầy đảm nhận luôn ba nhiệm vụ của Chánh Án, Biện Lý và
Dự Thẩm.
1.4 :TÒA SƠ THẨM:
Dưới thời Đệ II Cộng Hoà, khi có khá đầy đủ
các Thẩm Phán, các Tòa Hòa Giải Rộng Quyền được thay bằng các Tòa Án Sơ Thẩm.
Đây
là tòa án cấp tỉnh được được đặt tại các tỉnh lỵ, thị xã hay đô thành Sàigòn.
Cũng có khi hai hay nhiều tỉnh mới có một Tòa Án Sơ Thẩm mà quản hạt gồm hai
hay nhiều tỉnh ấy. Trước năm 1975 tại miền Nam VN có các tòa sơ thẩm Sài Gòn, Gia
Định, Biên Hoà, Bình Dương, Mỹ Tho, Cần Thơ, Long Xuyên, Rạch Giá v.v..
Tòa
Sơ Thẩm có thẩm quyền giống Tòa Hòa Giải Rộng Quyền, chỉ có khác là Tòa Sơ Thẩm
quan hệ hơn và có Biện Lý Cuộc.
Tòa
Sơ Thẩm được điều hành gồm có một Chánh Án, một Biện Lý, một Dự Thẩm và một
Chánh Lục Sự có nhiều lục sự và thư ký giúp việc.
Nếu
nhu cầu công vụ bắt buộc, Tòa Sơ Thẩm có thể có thêm một hay nhiều Chánh Án Dự
Khuyết, Thẩm Phán hay Thẩm Phán phụ khuyết , một hay nhiều Dự Thẩm, một hay
nhiều Phó Biện Lý.
A - Nhân
Sự Điều Hành:
A.1-Chánh
Án và các Thẩm Phán Tọa Xử:
Các Thẩm Phán tọa xử gồm có Chánh Án, các
Chánh Án dự khuyết, Thẩm Phán và Dự Thẩm. Trừ Dự Thẩm có nhiệm vụ thẩm cứu,
Chánh Án và các Thẩm Phán tọa xử khác chủ tọa các phiên tòa và xử án .
Hai công việc nặng nhất của Chánh Án là ký
Án Lệnh phê đơn và xử cấp thẩm.
A.2:Biện
Lý :
Chức vụ Công Tố được giao cho Biện Lý có
Phó Biện Lý phụ giúp.Phó Biện Lý chỉ hành động với sự uỷ quyền công nhiên hay
mặc nhiên của Biện Lý.
Về Hình Sự, Biện Lý có trách nhiệm tầm nã
và truy tố các tội phạm về tiểu hình và đại hình đã xảy ra trong quản hạt. Biện
Lý nhận các đơn thưa, tố cáo các vi phạm đến an ninh, trật tự quốc gia và đến
tính mệnh, tài sản của tư nhân.
Về Dân Sự, Biện Lý đứng chánh tố khi thay
mặt cho con cháu để kiện ông, bà, cha, mẹ nếu không có trưởng tộc hay trưởng
tộc từ chối.hay vắng mặt.Biện Lý đứng phụ tố trong các vụ kiện dân sự khác.
3-Dự
Thẩm:
Dự Thẩm được lựa chọn trong các Thẩm Phán
xử án Tòa Sơ Thẩm, có tối thiểu 5
năm đảm trách nhiệm vụ thẩm phán. Dự
Thẩm chuyên về việc thẩm cứu.Dự Thẩm có thể tự mình thụ lý trực tiếp các vụ vi
phạm quả tang. Ngoài trường hợp nầy, Dự Thẩm chỉ thụ lý do Biện Lý yêu cầu bằng
Khởi Tố Lệnh Trạng hay do đơn Khiếu Tố của
người bị thiệt hại đứng dân sự nguyên cáo. Nhưng đơn khiếu tố của người
bị thiệt hại phải chuyển cho Biện Lý để lập Khởi Lệnh Trạng.
Trong việc thẩm cứu, Dự Thẩm phải mở cuộc
điều tra, hỏi nhân chứng, truy cứu bị can, hỏi cung bị can, mở cuộc giám định,
khám nhà các bị can và tòng phạm, tịch thu tang vật v.v.…tức là làm tất cả mọi
công việc để tìm ra bằng chứng của sự phạm pháp.
Dự Thẩm cũng có thể tuyên Án Lệnh Từ
Thẩm nếu quyển công tố bị tiêu diệt, nếu đã có đại xá, uy lực quyết tụng, vô
thẩm quyền hay nếu các sự kiện không có tánh cách hình sự .
B- Thẩm Quyền:
Tòa Sơ
Thầm có thẩm quyền xử sơ thẩm về Dân Sự
và Hình Sự.
Các việc kiện về Dân Sự như tranh chấp
về động sản, bất động sản, bồi thường thiệt hại do sự phạm pháp gây ra, khánh
tận, thừa tự v.v...
Về hình
sự liên quan đến các vụ vi phạm về tiểu hình và đại hình.
Tòa Sơ
Thẩm Tiểu Hình xử các tội tiểu hình.Tòa gồm có một Chánh Án hay một thẩm phán
chủ tọa để xét xử. Biện Lý hay một Phó Biện Lý ngồi ghế Công Tố Viện để buộc
tội và một Lục Sự giữ bút lục. Bị can có thể nhờ Luật Sư biện hộ. Tuy nhiên,
trong trường hợp vì nhu cầu công vụ,
Chánh Nhất có thể cho phép Chánh Án đặc biệt uỷ nhiệm cho Dự Thẩm chủ
toạ các phiên tòa tiểu hình.
Tòa Tiểu Hình có thẩm quyền xét xử các
việc kháng cáo của Tòa Vi Cảnh.
Có những tội tiểu hình dành cho các tòa
đặc biệt như Tòa Án Quân Sự hoặc Toà Thiếu Nhi thì Tòa Tiểu Hình không có thẩm
quyền.
Tòa Sơ Thẩm Đại Hình xử các tội đại hình.Tòa gồm có một Chánh Án, hai Thẩm Phán
PhụThẩm xử án.Công Tố Viện thì buộc tội.Lục Sự để ghi
chép và giữ bút lục.
Ngoài ra, tại các tòa án lớn như ở thủ đô Sài Gòn và thành phố Huế, vì có
nhiều vụ tranh tụng, nên Tòa Sơ Thẩm mở thêm các phiên toà chuyên biệt, nhưng
thành phần của tòa vẫn là thành phần của Tòa Dân Sự. Đó là Tòa Thương Mại và
Tòa Khẩn Cấp.
1.5 : TÒA ÁN THƯƠNG MẠI
Xét xử các vụ kiện về những hành vi thương
mại và nghề nghiệp thương gia. Hành vi thương mại là những hành vi chế tạo,lưu
chuyển ,trung gian có mục đích kiếm lời trực tiếp hay gián tiếp, còn thương gia
là những người làm những hành vi thương mại cho chính mình và lấy những hành vi
ấy làm nghề nghiệp thường xuyên của mình .
1.6 :TÒA KHẨN CẤP
Nếu vụ tranh tụng cần được giải quyết một
cách đặc biệt nhanh chóng, chánh án Tòa Khẩn Cấp có thể cho triệu hóan ngắn hạn
bằng một Án Lệnh Phê Đơn đến phiên tòa hay tư dinh của chánh án bất cứ vào ngày
giờ nào kể luôn những ngày lễ chính thức .
Hoặc nếu chủ nợ nào có lý do sợ rằng tài sản
của con nợ sẽ bị tiêu tán trước khi mình có chứng khoán chấp hành, có thể xin
chánh án Tòa Khẩn Cấp (Cấp Thẩm) truyền Án Lệnh Khẩn Cấp (Cấp Thẩm) để sai áp bảo toàn, sai áp chi phó
,ốp bộ đối với các động sản và tiên chú đối với các bất động sản. Án Lệnh
khẩn cấp chỉ quyết định tạm thời và không thể trong bất cứ trường hợp nào tiên
phán đến chánh vụ và được đương nhiên thi hành tạm án văn trên nguyên bổn mặc
dầu có kháng tố hay kháng cáo. Án lệnh khẩn cấp cũng ấn định thời hạn bắt buộc
chủ nợ phải khởi tố trước tòa án có thẩm quyền để kiện về nội dung chánh vụ và
xin xác hiệu sự sai áp.
1.7 TÒA THƯỢNG THẨM
VNCH có hai Tòa Thượng Thẩm.Tòa Thượng
Thẩm Huế có quản hạt kéo dài từ Quảng Trị đến Nha Trang.Tòa Thượng Thẩm Sài Gòn
có quản hạt từ Phan Thiết đến Cà Mau.
Mỗi Tòa Thượng Thẩm có một Chánh
Nhất, một hay hai Chánh Án Phòng và nhiều Hội Thẩm.
Chức vụ công tố do Chưởng Lý đảm nhận và
tùy theo nhu cầu có một hay hai Phó Chưởng Lý, một hay nhiều Tham Lý phụ giúp.
Phòng Lục Sự do một Chánh Lục Sự cùng một
số Lục Sự và thư ký giúp việc.
Chánh Nhất:
Chánh Nhất là vị chỉ huy tất cả các thẩm
phán tọa xử không những tại Tòa Thượng Thẩm mà tại các tòa án trong quản hạt
nữa.
Chánh Nhất Tòa TT Sài Gòn, Đinh
Văn Huân
Chưởng Lý:
Trong quản hạt của Tòa Thượng
Thẩm, Chưởng Lý giữ nhiệm vụ Giám Đốc Sở Tư Pháp.Chưởng Lý được Tổng Trưởng Bộ
Tư Pháp uỷ nhiệm việc tư pháp hành chánh trong quản hạt của mình.
Công việc chính của Chưởng Lý là công việc
chỉ huy Công Tố Viện.Chưởng Lý có quyền điều khiển tất cả Thẩm Phán Công Tố
thuộc quản hạt Tòa Thượng Thẩm nơi mình cư ngụ.Tất cả quyền công tố được trao
cho một mình Chưởng Lý.Phó Chưởng Lý và Tham Lý chỉ dự vào việc thi hành quyền công
tố khi nào được Chưởng Lý uỷ quyền.
Thành Phần Tổ Chức:
Mỗi Toà Thượng Thẩm được tổ chức gồm có:
Phòng Nhất, Phòng Nhì và Phòng Luận Tội.
Phòng
Nhất (lo về Dân Sự):Do Chánh Nhất chủ
tọa có hai Hội Thẩm phụ lực xét xử các vụ kháng cáo các bản án Dân Sự và Thương
Sự do các Toà Sơ Thẩm tuyên xử
Phòng
Nhì (lo về Hình sự): Do một Chánh Án Phòng chủ tọa có hai Hội Thẩm phụ lực xét
xử các vụ kháng cáo các bản án hình sự do các Tòa Sơ Thẩm tuyên xử. Phòng Nhì
có hai Ban:
- Ban Tiểu Hình: chuyên xử kháng cáo các
bản án tiểu hình
- Ban Đại Hình: chuyên xử kháng cáo các
bản án đại hình.Ban nầy gồm một chánh thẩm, hai thẩm phán phụ thẩm và có bốn
phụ thẩm nhân dân (theo bộ Hình Sự Tố Tụng năm 1972). Phụ Thẩm Nhân Dân được
chọn từ danh sách các thân hào, nhân sĩ.Danh sách nầy được lập hàng năm tại
quản hạt mọi tòa đại hình.Các thân hào, nhân sĩ
này phải là công dân VN, đủ 30 tuổi, không có tiền án, không phải là
nhân viên các cơ quan tư pháp, tu sĩ hay binh sĩ tại ngũ.Phụ Thẩm Nhân Dân được
lãnh 3000 đồng cho mỗi ngày công tác.
Phòng Luận Tội (lo về Thẩm Cứu): Do Chánh
Nhất, Chánh Án Phòng hay một Hội Thẩm chủ tọa với hai Hội Thẩm phụ lực. Phòng
Luận Tội có thẩm quyền:
Kiểm soát, đốc biện việc điều
hành các phòng Dự Thẩm trong quàn hạt Toà Thượng Thẩm.
Thẩm vấn các vụ đại hình
Xét xử các kháng cáo Án Lệnh của Dự Thẩm
Chấp đơn xin khôi phục công quyền
Khám xét các trại giam trong quản hạt
-
Kiểm soát hoạt động của các sĩ quan, nhân viên cánh sát tư pháp cùng các
công chức dân chính và quân nhân thi hành nhiệm vụ hình cảnh lại về các tác vụ
do các Dự Thẩm giao phó.
1.8 :TỐI CAO PHÁP VIỆN:
Tối Cao Pháp Viện gồm từ chín (9) đến mười
lăm (15) Thẩm Phán. Tối Cao Pháp Viện do Quốc Hội tuyển chọn và Tổng Thống bổ
nhiệm theo một danh sách ba mươi (30) người do Thẩm Phán Đoàn, Công Tố Đoàn và
Luật Sư Đoàn bầu lên.
Thẩm Phán Tối Cao Pháp Viện phải là những
Thẩm Phán hay Luật Sư đã hành nghề ít nhất mười (10) năm trong ngành Tư Pháp.
Nhiệm
kỳ của Thẩm Phán Tối Cao Pháp Viện là sáu (6) năm
Thành phần cử tri thuộc Thẩm Phán
Đoàn, Công Tố Đoàn và Luật Sư Đoàn phải đồng đều
Tối Cao Pháp Viện có thẩm quyền giải thích
Hiến Pháp, phán quyết về tánh cách hợp hiến hay bất hợp hiến của các đạo luật,
sắc luật; tánh cách hợp hiến và hợp pháp của các sắc lệnh, nghị định và quyết
định hành chánh. Tối Cao Pháp Viện có thẩm quyền phán quyết về việc giải tán
một chánh đảng có chủ trương và hành động chống lại chính thể Cộng Hòa.
Những quyết định của Tối Cao Pháp Viện
tuyên bố một đạo luật bất hợp hiến hoặc giải tán một chánh đảng phải hội đủ đa
số ba phần tư (3/4) tổng số Thẩm Phán Tối Cao Pháp Viện.
Tối Cao Pháp Viện có thẩm quyền phán quyết
về các vụ thượng tố các bản án chung thẩm.
Tối
Cao Pháp Viện tổ chức các cuộc tuyển chọn và
điều hành các thẩm phán xử án.
Tối Cao Pháp Viện có ngân sách tự trị và
có quyền lập qui để quản trị ngành Tư Pháp.
Tối Cao Pháp Viện tọa lạc tại Dinh Gia
Long thời Tổng Thống Ngô Đình Diệm trước đây.
2-CƠ QUAN TÀI PHÁN HÀNH CHÁNH
2.1:TÒA CẤP DƯỠNG
Thẩm quyền xét xử các vụ khiếu nại về việc
cấp dưỡng cho các thương binh hay thân nhân của các cựu chiến binh đã tử trận.
Tại quản hạt mỗi Tòa Thượng Thẩm sẽ thiết
lập một Tòa Sơ Thẩm Cấp Dưỡng gồm có một Chánh Án do Chánh Nhất bổ nhiệm.Một
bác sĩ và một cựu chiến binh đang hưởng cấp dưỡng.Một Uỷ Viên Chính Phủ và và
một Lục Sự.Phán quyết của Tòa Cấp Dưỡng sơ thẩm cũng có thể kháng cáo lên Tòa
Thượng Thẩm Cấp Dưỡng.
2.2: TÒA ÁN HÀNH CHÁNH
Tòa án Hành Chánh xử sơ thẩm:
- Đòi bồi thường liên quan đến các pháp
nhân hành chánh.
-
Các vụ kiện xin thủ tiêu các quyết nghị hành chánh có tánh cách cá nhân
-
Các vụ tranh tụng liên quan đến mọi cuộc tuyển cử hàng tỉnh, quận, xã.
Tòa
xử sơ thầm và chung thẩm các vụ kiện liên quan đến mọi vấn đề thuế trực thu và
các thứ thuế đồng hoá với thuế trực thu.
2.3:THAM CHÍNH VIỆN
Quản hạt của Tham Chính Viện gồm toàn cõi
miền Nam VN.Trụ sở đặt tại Sàigòn.
Thành phần của Tham Chính Viện gồm có
những cơ quan sau đây;
-Một Ban Tài Phán
-Một Ban Hành Chánh
-Một Đại Hội Đồng Tham Chính Viện
-Một phòng Tổng Thư Ký
Nhân viên của Tham Chính Viện gồm có một
Chủ Tịch, một hai hai Phó Chủ Tịch, một số cố vấn và Tham Nghị.Một Tổng Thư Ký
có một hay nhiều thư ký trợ lực.
Ban Tài Phán gồm có một Chánh Thẩm, hai
Hội Thẩm và một Uỷ Viên Chính Phủ. Chánh Thẩm chọn trong hàng Chủ Tịch hay Phó
Chủ Tịch. Hội Thẩm và Uỷ Viên Chính Phủ chọn trong hàng Cố Vấn.
Ban Hành Chánh gồm có một Chủ Tịch, hai Cố
Vấn, một số Tham Nghị nhiều hay ít tuỳ theo nhu cầu công vụ.
Thẩm quyền của Tham Chính Viện gồm có:
- Phúc thẩm các bản án do toà án
hành chánh xử sơ thẩm .
- Xét xử các việc xin phá án các
toà án hành chánh hay những pháp đình có tính cách hành chánh xử chung thẩm.
- Sơ và chung thẩm những việc xin
thủ tiêu các quyết định hành chánh, cá nhân hay lập quy có những tỳ tích như
lạm quyền, vô thẩm quyền, vi luật, không có lý do hay căn cứ vào lý do không
3- CÁC TÒA ÁN ĐẶC BIỆT
3.1:TÒA ÁN THIẾU NHI:
Tòa
án Thiếu Nhi xét xử các thiếu nhi dưới 18 tuổi can tội tiểu hình hay đại
hình.Tuy nhiên, trong trường hợp có đồng phạm hay đồng lõa 18 tuổi hay trên 18
tuổi, tòa án Sơ Thẩm có thẩm quyền xét xử, nhưng phải áp dụng luật nầy cho
thiếu nhi dưới 18 tuổi.
Tòa
án Thiếu Nhi được đặt tại Sài Gòn và Mỹ Tho trong quản hạt Tòa Thượng Thẩm Sài
Gòn và đặt tại Nha Trang và Huế trong quản hạt của Tòa Thượng Thẩm Huế .
Vị
thành niên 13 tuổi hay dưới 13 tuổi không thể bị phạt tù.
Chánh
án Tòa Án Thiếu Nhi có thể kiêm nhiệm chức vụ Dự Thẩm. Dự Thẩm phải thông báo
cho cha mẹ, người giám hộ việc truy tố đứa trẻ.Dự Thẩm phải yêu cầu Thủ Lãnh
Luật Sư Đoàn chỉ định luật sư biện hộ, nếu gia đình đứa trẻ chưa chọn được luật
sư. Nếu vi phạm điều nầy, thủ tục sẽ vô hiệu.
Mỗi
vụ thiếu nhi được xử riêng, can phạm các vụ án khác không được có mặt trong
phiên xử. Chỉ được dự phiên tòa, các nhân chứng, các thân thuộc của đứa trẻ,
luật sư, đại diện các cơ quan lo về thiếu nhi và những người Tòa xét cần có
mặt.
Cấm
tường thuật cuộc tranh luận trước Toà án Thiếu Nhi trên các sách, báo, truyền
thanh, truyền hình.
Thành
phần thẩm phán của Tòa Thiếu Nhi như sau:
- Cấp sơ thẩm tiểu hình: gồm 1
Thẩm phán làm chánh án.
- Cấp thượng thẩm tiểu hình: gồm
1 Hội Thẩm làm chánh án và
2 thẩm phán làm phụ thẩm.
- Cấp sơ thẩm đại hình: gồm có 1
thẩm phán làm chánh án và 2 phụ thẩm nhân dân.
- Cấp thượng thẩm đại hình: gồm
có 1 Hội Thẩm làm Chánh Thẩm và 2 phụ thẩm nhân dân. Phụ thẩm nhân dân là những
người am hiểu vấn đề thiếu nhi hoặc hoạt động trong các cơ quan cứu trợ thiếu
nhi.
3.2:TÒA ÁN NHÀ PHỐ
Thẩm quyền xét xử các vụ tương tranh giữa
người chủ cho thuê và người thuê nhà hay chiếm ngụ ngay tình nhà để ở hay để
dùng về thủ công nghệ hay nghề nghiệp.
Những
án của Tòa Nhà Phố cũng có thể kháng cáo lên Tòa Thượng Thẩm như án dân sự của
Tòa án cấp sơ thẩm. Về thượng tố, các án nầy cũng theo như thủ tục cho các án dân sự.
3.3 :TÒA ÁN LAO ĐỘNG
Trong việc tổ chức nền Tư Pháp của VNCH
còn cho thiết lập thêm các Tòa Án Lao Động xét xử các vụ tranh tụng về lao động
giữa chủ nhân và nhân công trong khi thi hành khế ước lao động.
3.4 :TÒA ÁN ĐIỀN ĐỊA
Tòa Án Điền Địa xét xử các vụ vi phạm và
tranh tụng xảy ra nhân khi thi hành chính sách cải cách điền địa.
3.5 : TÒA ÁN SẮC TỘC:
Toà án Sắc Tộc xét xử các vụ kiện liên
quan đến đồng bào thiểu số.
3.6: TÒA ÁN QUÂN SỰ
Tòa Án Quân Sự được thiết lập tại Sài Gòn
, Nha Trang và Huế. Quản hạt Tòa Án Quân Sự
tại Sài Gòn gồm các tỉnh Nam Phần, Quản hạt Tòa Án Quân Sự tại Nha Trang là các tỉnh Cao
Nguyên Trung Phần, Quản hạt Tòa Án Quân Sự tại Huế là các tỉnh Trung Nguyên
Trung Phần.
Thẩm quyền xét xử các quân nhân vi phạm
những điều ghi trong Bộ Quân Luật cùng các tội vi phạm đến người và tài sản
cũng như liên quan đến an ninh trật tự công cộng.
Thành phần Tòa Án Quân Sự gồm có :
-Chánh thẩm là một Sĩ quan cấp tá
trở lên có bằng cử nhân Luật .
- Một Phụ Thẩm Hành Chánh là Đô
Trưởng hay Tỉnh Trưởng hay Thị Trưởng nơi tòa nhóm họp.
- Một Phụ Thẩm Quân Sự là một sĩ
quan cấp tá trở lên.
- Uỷ viên Chánh Phủ là sĩ quan
cấp tá trở lên và một hay nhiều Phó Uỷ Viên Chánh Phủ là sĩ quan cấp tá .
Chánh Thẩm, Phụ Thẩm Quân Sự, Uỷ Viên
Chánh Phủ sẽ do Bộ Trưởng Quốc Phòng hay Phụ Tá Bộ Trường Quốc Phòng bổ nhiệm.
-Phòng Lục Sự sẽ do một Lục Sự
Trưởng điều khiển với sự giúp đở của một số Lục Sự và thư ký
Các phán quyết của Tòa án Quân
Sự là chung thẩm.
3.7: TÒA ÁN QUÂN SỰ MẶT TRẬN
Tòa Án Quân Sư Mặt Trận được thiết lập tại
mỗi vùng chiến thuật I, II, III, IV.
Tòa có thẩm quyền xét xử các tôi phạm bị
bắt quả tang trong suốt thời gian có tình trạng khẩn cấp tại lãnh thổ vùng
chiến thuật.
Xét xử các quân nhân phạm tội tiểu hình
hay đại hình được qui định trong Bộ Quân Luật, Bộ Hình Luật và các luật lệ hiện
hành khác
Xét xử các thường dân xâm phạm tội an ninh
quốc gia.
Phán quyết của Toà án Quân Sự Mặt
Trận là chung thẩm. Mọi phương thức kháng án khác không áp dụng. Bản án sẽ được
thi hành ngay sau khi tuyên án nếu không phải là án tử hình.Nếu là án tử hình,
mặc dầu có đơn hay không có đơn xin ân xá của phạm nhân, Uỷ Viên Chính Phủ phải lập đơn Ân Xá trong thời hạn 10 ngày lên
Tổng Thống thẩm định.
Thành phần Tòa Án Quân Sự Mặt Trận gồm có:
-1 Chánh Thẩm thực thụ và 1 Chánh
Thẩm dự khuyết là những sĩ quan có cấp bậc đại tá trở lên được tổng thống bổ
nhiệm theo đề nghị của Bộ Trưởng Phụ Tá Quốc Phòng. Chánh Thẩm phải có cấp bậc
trên bị can là 2 cấp.
- 4 Phụ Thẩm: được tuyển chọn
trong các sĩ quan, hạ sĩ quan tại vùng chiến thuật liên hệ.
-1 Uỷ Viên Chính Phủ hay 1 hay
nhiều Phó Uỷ Viên Chính Phủ giữ nhiệm vụ công tố viện.
- 1 hay nhiều sĩ quan lục sự.
Uỷ Viên Chính Phủ, Phó Uỷ Viên Chính Phủ
và Lục Sự được bổ nhiệm do Phụ Tá Bộ Trưởng Quốc Phòng theo đề nghị của Nha
Quân Pháp.Uỷ Viên Chính Phủ được quyền chỉ định một công dân có bằng cử nhân
luật hay có khả năng về luật học để bào chữa cho bị can.
II- CÁC ĐỊNH CHẾ ĐẶC BIỆT
ĐẶC BIỆT PHÁP VIỆN
Đặc Biệt Pháp Viện có thẩm quyền truất
quyền Tổng Thống, Phó Tổng Thống, Thủ Tướng, các Tổng Bộ Trưởng, các Thẩm Phán
Tối Cao Pháp Viện và các Giám Sát Viện trong trường hợp can tội phản quốc và
các trọng tội khác.
1- Đặc Biệt Pháp Viện do Chủ Tịch Tối Cao
Pháp Viện giữ chức Chánh Thẩm và gồm năm (5) Dân Biểu và năm (5) Nghị Sĩ.
2- Khi Chủ Tịch Tối Cao Pháp Viện là bị
can, Chủ Tịch Thượng Nghị Viện giữ chức Chánh Thẩm.
Đề
nghị khởi tố có viện dẫn lý do phải được quá bán (1/2) tổng số Dân Biểu và Nghị
Sĩ ký tên. Quyết định khởi tố phải được đa số hai phần ba (2/3) tổng số Dân
Biểu và Nghị Sĩ biểu quyết chấp thuận.
Riêng đối với Tổng Thống và Phó
Tổng Thống đề nghị khởi tố có viện dẫn lý do phải được hai phần ba (2/3) tổng
số Dân Biểu và Nghị Sĩ ký tên Quyết định khởi tố phải được đa số ba phần tư
(3/4) tổng số Dân Biểu và Nghị Sĩ biểu quyết chấp thuận.
Đương sự phải đình chỉ nhiệm vụ
từ khi Quốc Hội biểu quyết truy tố đến khi Đặc Biệt Pháp Viện phán quyết.
Đặc Biệt Pháp Viện phán quyết truất quyền
theo đa số ba phần tư (3/4) tổng số nhân viên. Riêng đối với Tổng Thống và Phó
Tổng Thống phán quyết truất quyền theo đa số bốn phần năm (4/5) tổng số nhân
viên.
Đương sự được quyền biện hộ trong mọi giai
đoạn của thủ tục truy tố.
Sau khi bị truất quyền, đương sự có thể bị
truy tố trước các tòa án có thẩm quyền.
GIÁM SÁT VIỆN
Giám Sát Viện có thẩm quyền :
- Thanh tra, kiểm soát và điều
tra nhân viên các cơ quan công quyền và tư nhân đồng phạm hay tòng phạm về mọi
hành vi tham nhũng, đầu cơ, hối mại quyền thế hoặc phương hại đến quyền lợi
quốc gia.
- Thẩm tra kế toán đối với các cơ
quan công quyền và hợp doanh.
- Kiểm kê tài sản các nhân viên
các cơ quan công quyền kể cả Tổng Thống, Phó Tổng Thống, Thủ Tướng, Dân Biểu,
Nghị Sỉ, Chủ Tịch Tối Cao Pháp Viện.
-
Riêng đối với Chủ Tịch Giám Sát Viện và các Giám Sát Viên, việc kiểm kê
tài sản do Tối Cao Pháp Viện đảm trách.
- Giám Sát Viện có quyền đề nghị
các biện pháp chế tài về kỷ luật đối với nhân viên phạm lỗi hoặc yêu cầu truy
tố đương sự ra trước tòa án có thẩm quyền.
- Giám Sát Viện có quyền công bố
kết quả cuộc điều tra.
Thành phần Giám Sát Viện gồm từ chín (9)
đến mười tám (18) Giám Sát viên, một phần ba (1/3) do Quốc Hội, một phần ba
(1/3) do Tổng Thống và một phần ba (1/3) do Tối Cao Pháp Viện chỉ định.
Giám Sát viên được hưởng những quyền hạn và
bảo đảm cần thiết để thi hành nhiệm vụ.
Giám Sát Viện có ngân sách tự trị và có
quyền lập qui để tổ chức nội bộ và quản trị ngành giám sát.
KẾT LUẬN:
Nền
Tư Pháp của VNCH được phân định độc lập với hai cơ quan Lập Pháp và Hành
Pháp.Cơ quan Tư Pháp có thẩm quyền xét xử các vụ vi phạm luật pháp.Mục đích của
nền Tư Pháp VNCH là đem lại công lý cho mọi người.Chính vì thế, mọi người dân
được bình đẳng trước pháp luật và các thẩm phán xét xử, các luật sư biện hộ
luôn giữ được sự độc lập.
Trong
một vụ kiện tranh tụng, Công Tố Viện nắm quyền truy tố, Dự Thẩm lo về điều tra,
thẩm cứu,Luật Sư biện hộ và cuối cùng Thẩm Phán Xử Án ra phán quyết. Chính vì
vậy, tránh được nhiều bản án độc đoán và sai lầm.
Trái
với chế độ Cộng Sản Việt Nam hiện nay, các thẩm phán và ngay cả các luật sư
không có quyền độc lập thi hành chức vụ mà lệ thuộc vào sự chỉ đạo của đảng
Cộng Sản Việt Nam.Tất cả các bản án đã được Đảng ấn định sẵn, nên vai trò biện
hộ của luật sư trở thành vô nghĩa, chỉ còn là trang trí cho chế độ độc tài.Do
đó, các phiên xử diễn ra như một vỡ
tuồng thật lố bịch. Chánh Án, Viện Kiểm Soát chỉ biết thi hành lệnh của Đảng,
bất chấp luật lệ và mọi lời biện hộ của Luật Sư.
Dưới
chế độ VNCH, nền tư pháp có mục đích đem lại Công Lý cho mọi người.Vì thế, chế
độ VNCH luôn tránh cho mọi người dân cảnh bị kết án và ngồi tù oan uổng. Trái
lại, dưới chế độ Cộng Sản Việt Nam thì nền tư pháp chỉ phục vụ cho quyền lợi
của Đảng.Do đó, khi người dân và nhiều nhà ái quốc bày tỏ thái độ và hành động
yêu nước chống lại sự xâm lăng của Trung Cộng, bảo vệ lãnh thổ đã bị các thẩm
phán bù nhìn tuyên án thật nặng nề. Họ bị kết án, chỉ vì họ có những tư tưởng
hay hành động tuy phù hợp với bản Hiến Pháp, nhưng chống lại quyền lợi của Đảng
và Nhà Nước Cộng Sản Việt Nam.Thật nực cười, khi cương lĩnh của đảng Cộng Sản
Việt Nam lại ngồi xổm trên bản Hiến Pháp của cả nước !./.
NGUYỄN VẠN BÌNH
Ngyên luật sư tại Sài gòn trước
năm 1975
GHI CHÚ:
- Tham khảo các bản văn về Tổ
Chức Nền Tư Pháp của Bộ Tư Pháp VNCH.
- Hiến Pháp đệ I năm 1956 và đệ
II năm 1967 của VNCH
Comments
Post a Comment